Monitör ghosting testi
Üç arka plan üzerinde hareket eden bir bloğu takip et ve monitörünün arkasında iz bırakıp bırakmadığını gör.
Nasıl çalışır
Bir pikselin rengini değiştirmesi birkaç milisaniye sürer. Sonraki kare geldiğinde hâlâ değişiyorsa hareket eden her şey arkasında bir iz bırakır: Ghosting budur. Test bir bloğu saniyede 960 piksele kadar hızla, her yenilemede bir adım ilerletir; böylece yavaş pikseller ortaya çıkar.
Bir panel bazı renk geçişlerinde diğerlerinden daha yavaş olduğu için sırayla üç arka plan var: koyu, gri ve açık. Tek bir noktaya bakmak yerine bloğu gözlerinle takip et ve arkasında ne gördüğünü seç. Cevabın sıradaki arka planı başlatır.
İki kenarda da yumuşaklık normaldir: Her LCD ve OLED hareketi biraz bulanıklaştırır. Bloğun arkasındaki iz ya da bulaşma ghosting’dir. Parlak ya da renkli bir kontur ise overshoot’tur. Hiçbir şey kurulmaz ve hiçbir veri cihazından çıkmaz.
Sonucunu yorumlama
Gri ya da açık arka planda iz görüyorsan pikseller kare hızına göre fazla yavaş demektir. Monitörün kendi menüsünü aç ve Overdrive, Tepki süresi (Response Time) ya da Trace Free adlı ayarı her seferinde bir kademe artır, her adımdan sonra tekrar test et. Çoğu monitör orta bir ayarda en net görünür.
Parlak ya da renkli bir kontur bunun tersidir: Overdrive pikselleri hedefledikleri rengin ötesine iter. Ayarı bir kademe düşür. Bir arka planda iz, diğerinde kontur görüyorsan ikisine birden uyan bir ayar yoktur; en az fark ettiğini seç.
Yalnızca koyu arka planda görülen bulaşma VA paneller için normaldir, çünkü bu paneller siyaha yakın tonlardan yavaş çıkar. En çok karanlık oyun sahnelerinde göze çarpar. Daha güçlü bir overdrive ayarı biraz yardımcı olur; IPS ve OLED paneller bu şekilde bulaşma yapmaz.
Düşük yenileme hızında hareket daha çok bulanıklaşır ve overdrive tam hıza göre ayarlanmıştır. Monitörünün gerçekten kendi hızında çalıştığını ekran Hz testi ile kontrol et. Yeni bir monitör mü kontrol ediyorsun? Arızalı pikselleri de ölü piksel testi ile ara.
Sıkça sorulan sorular
Monitör ghosting nedir?
Ghosting, ekranda hareket eden şeyleri takip eden bir izdir; gölgelenme ya da iz bırakma da denir. Pikseller rengini ekranın yenilenmesinden daha yavaş değiştirdiğinde olur, böylece her karenin bir kısmı hâlâ öncekini gösterir. Bozuk bir ekrandan değil, panelden ve ayarlarından kaynaklanır.
Monitördeki ghosting nasıl düzeltilir?
Monitörün kendi menüsünden overdrive ayarını artır (Tepki süresi, Response Time, Trace Free ya da OD diye geçebilir), monitörü tam yenileme hızında çalıştır ve DisplayPort ya da bu hızı taşıyan bir HDMI kablosu kullan. İz her ayarda kalıyorsa panel sadece yavaştır.
Ters ghosting ya da overshoot nedir?
Hareket eden şeylerin çevresinde beliren parlak ya da renkli bir konturdur. Overdrive, pikselleri bir anlığına hedeflerinin ötesine iterek hızlandırır; ayar fazla güçlüyse bu itme görünür hâle gelir. Overdrive ayarını bir kademe düşür ve tekrar test et.
Bu, UFO testiyle aynı şey mi?
Blur Busters’ın TestUFO’su gibi çalışır: Bir nesne ekranı sabit bir hızla, burada saniyede 960 pikselle geçer ve izi gözünle değerlendirirsin. Bu test buna üç arka plan ekler ve her cevabın ne anlama geldiğini söyler.
Hareket bulanıklığı monitörün bozuk olduğu anlamına mı gelir?
Hayır. Her LCD ve OLED her kareyi bir sonrakine kadar ekranda tutar; bu yüzden gözlerinle takip ettiğin hareketli bir nesne iki kenarında da yumuşak görünür. Daha yüksek bir yenileme hızı bunu azaltır. Panelin tepki süresine yalnızca nesnenin arkasındaki bir iz ya da çevresindeki bir kontur işaret eder.
VA monitörüm karanlık sahnelerde neden bulaşma yapıyor?
VA paneller çok koyu tonlardan yavaş çıkar, bu yüzden koyu renkli hareketli şeyler arkalarında bir bulaşma bırakır. Bu bir arıza değil, bu panel tipinin çalışma şeklidir. Daha güçlü bir overdrive ayarı bunu biraz yumuşatır.